Canllaw i deuluoedd sydd â gwybodaeth allweddol am 'Instagram', gan gynnwys y dosbarthiad oedran, terminoleg allweddol, risgiau a chyfarwyddiadau ar gyfer galluogi rheolaethau rhieni a gosodiadau diogelwch.
- Rhan o
Sut mae Instagram yn gweithio
Platfform cyfryngau cymdeithasol yw Instagram. Cwmni Meta sy’n berchen arno, sy’n adnabyddus am ei bwyslais ar gynnwys gweledol. Mae’n rhaid i bob postiad gynnwys delwedd neu fideo, yn wahanol i blatfformau cyfryngau cymdeithasol eraill (fel Threads, sef platfform cyfryngau cymdeithasol arall Meta, sy’n gofyn am fanylion mewngofnodi Instagram) sy’n caniatáu postiadau testun yn unig. Gall defnyddwyr hefyd rannu cynnwys ar ffurf Storïau, sef delweddau neu fideos sy’n diflannu ar ôl 24 awr. Yn ogystal â phostiadau, gall defnyddwyr anfon negeseuon uniongyrchol at ei gilydd, cynnal galwadau fideo a chreu sgyrsiau grŵp gyda defnyddwyr eraill.
Oedran isaf gofynnol
Mae’n rhaid i ddefnyddwyr Instagram fod yn 13 oed, o leiaf. Bydd cyfyngiadau diogelwch yn cael eu cymhwyso’n awtomatig i gyfrif defnyddwyr sy’n iau nag 16 oed. Bydd hyn yn golygu bod ganddyn nhw broffiliau preifat, a bydd angen cydsyniad rhieni arnyn nhw i newid y gosodiadau hyn. Bydd y gosodiadau diogelwch hyn yn cael eu cymhwyso’n ddiofyn i gyfrif defnyddwyr 16 a 17 oed hefyd, ond gallan nhw eu haddasu eu hunain.
Mae gan Instagram broses gwirio oedran, ond caiff ei defnyddio dim ond os bydd defnyddiwr sydd â chyfrif sydd wedi’i gofrestru dan 18 oed yn ceisio newid ei oed i 18 neu’n hŷn. Pan fydd rhywun yn creu cyfrif am y tro cyntaf, mae Instagram yn dibynnu ar hunanadrodd yn unig, sy’n golygu y gallai plentyn ddweud ei fod yn hŷn. Os yw’ch plentyn yn sefydlu cyfrif Instagram, gwnewch yn siŵr ei fod yn rhoi’r dyddiad geni iawn er mwyn iddo gael yr amddiffyniadau diogelwch sy’n gysylltiedig â chyfrif rhywun yn ei arddegau.
Nodweddion
Add yours
Nodwedd ryngweithiol ar gyfer Storïau sy’n caniatáu i ddefnyddwyr ymateb i anogion gan ddefnyddwyr eraill gyda’u lluniau neu eu fideos eu hunain. Yna, gall y creawdwr ddewis ei hoff ymatebion a’u rhannu gyda’i ddilynwyr.
Carousel
Postiad sy’n cynnwys nifer o ddelweddau neu fideos.
Collab
Gall hyd at 3 defnyddiwr gydawduro postiad neu rîl gyda’i gilydd.
Comments
Gall defnyddwyr wneud sylwadau ar bostiadau ac ymateb i sylwadau defnyddwyr eraill.
Direct messages (DMs)
Negeseuon a anfonir yn breifat rhwng defnyddwyr Instagram.
Explore
Porthiant personol sy’n helpu defnyddwyr i ddod o hyd i gynnwys newydd trwy ddangos postiadau sydd wedi’u teilwra i’w diddordebau.
Family Centre
Offeryn goruchwylio sy’n caniatáu i chi fonitro gweithgarwch eich plentyn a gosod rheolaethau rhieni ar ei gyfrif.
Feed
Sianel lle gall defnyddwyr weld cynnwys newydd gan yr holl gyfrifon maen nhw’n eu dilyn.
Follow
Bydd dilyn cyfrif yn galluogi defnyddwyr i gael gwybod am unrhyw gynnwys y mae’r cyfrif yn ei bostio.
Go Live
Nodwedd ffrydio byw sy’n caniatáu i ddefnyddwyr rannu fideo o’u hunain gyda’u dilynwyr ar y pryd. Gall defnyddwyr gydgyflwyno eu ffrwd fyw gydag eraill, a gall gwylwyr ryngweithio â’r cyflwynydd mewn adran sylwadau.
Meta AI
Sgwrsfot deallusrwydd artiffisial y gall defnyddwyr ryngweithio ag ef. Gall defnyddwyr ofyn cwestiynau iddo, a gofyn iddo lunio negeseuon a chreu delweddau.
Meta Verified
Gwasanaeth tanysgrifio y mae’n rhaid talu amdano sy’n darparu cyfrifon â thic glas, cymorth gwell i gwsmeriaid a nodweddion eraill fel y gallu i ychwanegu dolenni at Reels.
Reels
Fideos byr y gall defnyddwyr eu creu a’u golygu o fewn ap Instagram a’u rhannu ar eu proffil, storïau a’r dudalen explore. Mae porthiant ar wahân ar gyfer riliau.
Stories
Lluniau neu fideos y gall defnyddwyr eu rhannu gyda’u dilynwyr neu gyda phawb os yw eu proffil yn gyhoeddus. Maen nhw’n cael eu dileu’n awtomatig ar ôl 24 awr, oni bai bod y defnyddiwr yn eu harbed i’w uchafbwyntiau.
Verified accounts
Mae cyfrifon ar gyfer sêr a phobl enwog yn dangos tic glas i gadarnhau mai eu cyfrif nhw ydyw.
Termau
Finsta
Mae hyn yn fyr am ‘Instagram ffug’, sef cyfrif ar wahân i brif gyfrif rhywun, sydd fel arfer yn cynnwys llai o hidlyddion ac sy’n cael ei rannu gyda ffrindiau agos yn unig.
Influencer (dylanwadwr)
Cyfrifon sy’n gallu dylanwadu ar bobl oherwydd bod ganddyn nhw nifer fawr o ddilynwyr. Yn aml, byddan nhw’n defnyddio eu postiadau i hysbysebu cynhyrchion, ond mae’n rhaid iddyn nhw labelu’r postiadau hyn fel hysbysebion.
Rinsta
Mae hyn yn fyr am ‘Instagram real’, sef prif gyfrif defnyddiwr y mae’n ei rannu gyda chynulleidfa ehangach ac yn postio cynnwys mwy caboledig arno.
Beth mae Instagram yn ei gynnig
Cadw mewn cysylltiad
Mae Instagram yn blatfform da i gadw mewn cysylltiad â ffrindiau a theulu. Gall defnyddwyr:
- anfon negeseuon at ei gilydd
- cynnal galwadau sain a fideo
- dechrau sgyrsiau grŵp gyda llawer o ffrindiau
- cael gwybod beth sy’n digwydd yn eu bywydau ei gilydd trwy’r postiadau a’r storïau maen nhw’n eu lanlwytho
Darganfod pethau newydd
Gall defnyddwyr ddod o hyd i hobïau neu ddiddordebau newydd trwy Instagram mewn sawl ffordd. Efallai bydd defnyddiwr eisiau dysgu am hobi penodol, felly bydd yn chwilio ei hashnod i weld cynnwys wedi’i seilio arno. Fel arall, gallai ddarganfod rhywbeth nad oedd wedi clywed amdano o’r blaen trwy’r dudalen Explore. Mae’r dudalen hon yn dangos cynnwys o gyfrifon nad yw’r defnyddiwr yn eu dilyn. Gall hyn helpu pobl ifanc i ddod o hyd i gymuned neu ddysgu am bwnc.
Creadigrwydd a hunanfynegiant
Gall defnyddwyr ddefnyddio nodweddion fel Reels a Stories i greu eu cynnwys eu hunain a throi eu syniadau gwreiddiol yn gynnwys. Yna, gallant rannu’r cynnwys hwn gydag eraill i ddangos eu creadigrwydd a’u personoliaeth i bobl. Mae’r gallu i greu cynnwys eu hunain yn golygu bod defnyddio Instagram yn brofiad gweithredol a dyfeisgar.
Rheoli risgiau
Cynnwys amhriodol
Gall defnyddwyr ddod ar draws cynnwys amhriodol ar Instagram. Gall hyn gynnwys delweddau neu fideos treisgar, rhywiol neu niweidiol. Hyd yn oed os nad yw’ch plentyn yn dilyn unrhyw gyfrifon sy’n rhannu cynnwys o’r math hwn, gallai ei weld ar ei borthiannau Explore neu Reels o hyd.
Mae camau y gallwch eu cymryd i leihau’r risg y bydd eich plentyn yn dod ar draws cynnwys amhriodol.
Addasu gosodiadau preifatrwydd
Gan ddefnyddio’r gosodiadau preifatrwydd, gallwch:
- sefydlu hidlyddion i guddio sylwadau amhriodol neu sarhaus
- dewis geiriau neu ymadroddion penodol i’w cuddio i leihau risg gweld sylwadau amhriodol ymhellach
Rheoli’r algorithm
Os bydd eich plentyn yn gweld cynnwys sy’n amhriodol iddo ond nad yw’n torri canllawiau cymunedol Instagram, cynghorwch ef i ddewis ‘Not interested’. Bydd hyn yn gwthio’r algorithm i ddangos llai o gynnwys o’r fath yn y dyfodol.
Annog meddwl yn feirniadol
Gallai’ch plentyn ddod ar draws camwybodaeth sy’n cael ei rhannu ar Instagram. Gallai Meta AI roi ymatebion anghywir i gwestiynau, hefyd. Anogwch ef i wirio ffeithiau unrhyw bostiadau neu ymatebion deallusrwydd artiffisial gan ddefnyddio ffynonellau dibynadwy y tu allan i Instagram.
Sefydlu Family Centre
Bydd sefydlu Family Centre yn eich galluogi i adolygu’r pynciau y mae’ch plentyn yn eu harchwilio ar Instagram. Os byddwch yn gweld bod eich plentyn yn chwilio am bynciau amhriodol, gallwch siarad am y cynnwys hwn gydag ef a pham na ddylai chwilio amdano.
Cyswllt â defnyddwyr eraill
Platfform cyfryngau cymdeithasol yw Instagram, sy’n golygu bod defnyddwyr eraill yn gallu cysylltu â’ch plentyn mewn sawl ffordd. Gallai bwriadau rhai o’r defnyddwyr hyn fod yn niweidiol, gan gynnwys bwlio, rhannu casineb, neu geisio meithrin perthynas amhriodol.
Mae pethau y gallwch eu gwneud i leihau’r risg y bydd defnyddwyr yn cysylltu â’ch plentyn.
Newid gosodiadau preifatrwydd
Bydd gosod cyfrif eich plentyn yn breifat a chyfyngu ar negeseuon uniongyrychol (DMs) yn atal pobl ddieithr rhag gweld cynnwys eich plentyn neu anfon negeseuon (DMs) ato. Dim ond dilynwyr cymeradwy fydd yn gallu gweld postiadau eich plentyn ac anfon DMs ato.
Adolygu ceisiadau dilyn
Anogwch eich plentyn i adolygu ei ddilynwyr a’i geisiadau dilyn, a derbyn ceisiadau gan bobl y mae’n eu hadnabod ac yn ymddiried ynddyn nhw yn y byd go iawn yn unig.
Archwilio offer blocio a riportio
Dangoswch i’ch plentyn sut i ddefnyddio’r swyddogaethau blocio a riportio ar Instagram. Bydd hyn yn ei alluogi i atal cyswllt pellach gan unrhyw un sy’n anfon negeseuon niweidiol ato. Gallai ei annog i ddefnyddio offer riportio amddiffyn pobl eraill rhag niwed.
Annog sgwrsio
Siaradwch â’ch plentyn am ei fywyd digidol fel y byddech yn siarad am ei fywyd all-lein. Trwy sgwrsio’n rheolaidd, bydd yn fwy tebygol o ddweud wrthych os yw rhywbeth ar-lein yn gwneud iddo deimlo’n anghyfforddus.
Sefydlu Family Centre
Gan ddefnyddio Family Centre, gallwch weld pwy mae eich plentyn wedi anfon negeseuon ato yn ystod y 7 diwrnod diwethaf.
Adrodd i’r awdurdodau
Os ydych yn credu bod rhywun yn ceisio meithrin perthynas amhriodol â’ch plentyn, dylech gysylltu â’r awdurdodau. Cymerwch sgrin luniau o’i negeseuon er mwyn eu harbed fel tystiolaeth.
Gor-rannu
Platfform cyfryngau cymdeithasol yw Instagram a ddyluniwyd i rannu lluniau a fideos o’ch bywyd personol gyda phobl eraill. Gall hyn arwain at or-rannu, gan gynnwys gwybodaeth bersonol a phreifat.
Mae pethau y gallwch eu gwneud i sicrhau bod eich plentyn yn rhannu’n ddiogel.
Gosod ei broffil yn breifat
Bydd gosod proffil eich plentyn yn breifat yn golygu mai dilynwyr cymeradwy yn unig fydd yn gallu gweld ei bostiadau. Bydd hyn yn lleihau’r cyfle i bobl ddieithr weld gwybodaeth bersonol eich plentyn.
Rheoli dilynwyr a phroffil
Adolygwch restr dilynwyr eich plentyn a dilëwch unrhyw un nad yw’n ei adnabod ac yn ymddiried ynddo yn y byd go iawn. Gwiriwch nad yw bywgraffiad a llun proffil eich plentyn yn datgelu unrhyw wybodaeth bersonol.
Siarad â’ch plentyn am rannu’n ddiogel
Siaradwch am ba fath o wybodaeth y mae’n iawn ei rhannu ar-lein, a pha fath o wybodaeth nad yw’n briodol ei rhannu ar-lein, er mwyn sicrhau nad yw postiadau a negeseuon eich plentyn yn y dyfodol yn rhoi’r wybodaeth hon.
Defnydd gormodol
Mae’n gallu bod yn rhwydd i bobl ifanc dreulio gormod o amser ar Instagram. Mae nodweddion fel Reels a’r dudalen Explore wedi’u dylunio i gadw defnyddwyr ar y platfform, oherwydd gallan nhw barhau i sgrolio heb ddod i ddiwedd cynnwys newydd. Fe allai eraill orddefnyddio’r ap oherwydd eu bod yn ofni colli allan, gan deimlo bod rhaid iddyn nhw fod yn barod i ymateb i negeseuon a gwneud sylwadau ar bostiadau ffrindiau cyn gynted â phosibl.
Gallwch chi a’ch plentyn gymryd camau i osgoi defnyddio Instagram gormod.
Gosod terfynau amser o fewn Family Centre
Gan ddefnyddio Family Centre, gallwch gymhwyso terfynau amser sgrin i ap Instagram eich plentyn. Gellir gosod negeseuon atgoffa i ddweud wrth eich plentyn faint o amser sydd ar ôl ganddo ar yr ap. Bydd hyn yn gwneud i golli mynediad ymddangos yn llai sydyn.
Diffodd hysbysiadau
Heb hysbysiadau, bydd pobl ifanc yn gallu canolbwyntio ar dasgau eraill yn well a byddan nhw’n llai awyddus i agor Instagram.
Gosod ffiniau
Bydd cytuno gyda’ch plentyn lle nad yw’n cael defnyddio sgrin, er enghraifft wrth y bwrdd bwyd neu yn ei ystafell wely, yn rhoi adegau clir iddo pryd na ddylai fod ar Instagram. Gallwch hefyd osod adegau, fel amser gwaith cartref neu amser gwely, pryd na all eich plentyn ddefnyddio’r ap.
Effaith ar hunan-barch a hunanddelwedd
Gall Instagram gael effaith negyddol ar hunan-barch pobl ifanc. Mae defnyddwyr Instagram yn postio uchafbwyntiau o’u bywydau ar yr ap yn bennaf, sy’n gallu achosi i ddefnyddwyr gredu bod pobl eraill yn cael mwy o hwyl na nhw, gan niweidio eu teimlad o hunan-werth. Mae llawer o ddylanwadwyr a modelau ar Instagram hefyd a fydd yn postio delweddau o’u hunain sydd wedi’u golygu a’u hidlo’n sylweddol, sy’n gallu niweidio hunanddelwedd person ifanc ymhellach.
Gall y camau canlynol helpu i amddiffyn hunan-barch eich plentyn tra bydd yn defnyddio Instagram.
Siarad am fywydau ar-lein
Bydd esbonio i’ch plentyn fod llawer o’r delweddau y mae’n eu gweld ar Instagram wedi’u newid yn ei helpu i ddeall nad yw Instagram yn adlewyrchu’r byd go iawn. Holwch ef ynglŷn â’r cynnwys y mae’n ei lanlwytho a helpwch ef i sylweddoli nad yw pobl yn postio cynnwys sy’n adlewyrchu diwrnod cyffredin, ond yn hytrach uchafbwyntiau o’u bywyd.
Hyrwyddo cyfrifon cadarnhaol
Anogwch eich plentyn i ddilyn cyfrifon sydd wedi’u seilio ar greadigrwydd, hobïau a chymuned yn hytrach na chyfrifon sydd wedi’u seilio ar olwg allanol.
Gosodiadau i ddiogelu’ch plentyn
Os yw’ch plentyn yn defnyddio Instagram, gall y gosodiadau hyn wneud defnyddio’r platfform yn brofiad mwy diogel iddo.
Sefydlu Supervision
Gallwch sefydlu Supervision o fewn Family Centre Instagram. Bydd hyn yn caniatáu i chi fonitro a rheoli profiad eich plentyn ar Instagram. Gallwch osod terfynau amser, monitro gweithgarwch negesu a threfnu cyfnodau lle nad yw’ch plentyn yn cael defnyddio’r ap trwy Supervision.
I sefydlu Supervision:
- ewch i’ch proffil trwy glicio ar eich llun proffil yn y gornel waelod
- ewch i’r adran Family Centre a dewiswch ‘Supervision for Teen Accounts’
- dewiswch ‘Get Started’
- chwiliwch am gyfrif eich plentyn a dewiswch ‘Invite’
- gofynnwch i’ch plentyn agor ei gyfrif Instagram a derbyn y gwahoddiad
Galluogi gosodiadau amser sgrin
Trwy Family Centre, gellir cymhwyso terfynau amser i atal eich plentyn rhag treulio gormod o amser ar Instagram. Yn ogystal, gallwch gymhwyso modd cysgu i atal hysbysiadau rhag tarfu ar gwsg eich plentyn.
Gosod terfynau amser sgrin
- Ewch i ‘Settings’.
- Ewch i Family Centre a dewiswch gyfrif eich plentyn.
- Dewiswch ‘Time Management’.
- Ewch i ‘Daily limit’ a dewiswch faint o amser yr hoffech ei ganiatáu.
- Dewiswch ‘Save’.
Galluogi modd cysgu
- Ewch i ‘Settings’.
- Ewch i Family Centre a dewiswch gyfrif eich plentyn.
- Dewiswch ‘Time Management’.
- Ewch i ‘Sleep mode’.
- Defnyddiwch y togl i alluogi modd cysgu.
I atgoffa’ch plentyn i beidio â defnyddio Instagram yn ystod modd cysgu, dewiswch ‘Remind teen to close Instagram’.
I rwystro’ch plentyn rhag defnyddio Instagram yn ystod modd cysgu, dewiswch ‘Block teen from Instagram’.
Adolygu offer blocio a riportio
Archwiliwch y nodweddion blocio a riportio gyda’ch plentyn. Bydd gwybod sut i ddefnyddio’r offer hyn yn ei alluogi i atal cyswllt pellach gan unrhyw un sy’n gwneud iddo deimlo’n anghyfforddus ar Instagram.
Blocio defnyddiwr
- Ewch i broffil y defnyddiwr rydych eisiau ei rwystro.
- Dewiswch y 3 dot yn y gornel dde uchaf.
- Dewiswch ‘Block’.
- Gofynnir i chi a ydych eisiau blocio’r cyfrif hwnnw ac unrhyw rai eraill mae’n ei greu, neu’r cyfrif hwnnw yn unig.
- Dewiswch ‘Block’.
Riportio postiad
- Tapiwch ar gornel dde uchaf y postiad.
- Dewiswch ‘Report’.
- Dewiswch y rheswm priodol dros riportio.
Riportio defnyddiwr
- Ewch i broffil y defnyddiwr rydych eisiau ei riportio.
- Dewiswch y 3 dot yn y gornel dde uchaf a thapiwch ‘Report.
- Dewiswch ‘Report account’.
- Dewiswch y rheswm dros riportio’r cyfrif.
Dolenni defnyddiol
- Canllaw Canolfan Deulu Instagram (Saesneg yn unig).
- Canllaw gam wrth gam Internet Matters ynglŷn â rheolaethau rhieni (Saesneg yn unig).